De rechtspraak van morgen

Nederlanders hebben een groot vertrouwen in de rechtspraak, zo blijkt uit periodiek onderzoek van het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP). Ook internationaal gezien doet de Nederlandse rechtspraak het goed. Om dat waar te blijven maken, moet rechtspraak eerlijk en deskundig zijn, maar ook begrijpelijk en toegankelijk. Samen met onder meer het ministerie van Veiligheid en Justitie, de advocatuur en het Openbaar Ministerie, werkt de Rechtspraak aan een moderne rechtsgang. Daarbij speelt digitalisering een rol, maar minstens zo belangrijk is de vereenvoudiging van de procedures binnen het burgerlijk (civiel) en bestuursrecht.

Interviews

Lees hier twee interviews over de modernisering van de Rechtspraak:

  • Slimme tool vervangt toga, dubbelinterview in Binnenlands Bestuur met Frits Bakker (voorzitter Raad voor de rechtspraak) en Ivo Opstelten (minister van Veiligheid en Justitie) (pdf, 466 kB)
  • We kunnen niet op papier blijven werken, dubbelinterview in het Advocatenblad met Frits Bakker en Bart van Tongeren, waarnemend deken van de Orde van Advocaten (pdf, 580 kB)

Toekomstschets

Een korte toekomstschets. In deze digitale samenleving waarin iedereen steeds meer via zijn computer, tablet of smartphone doet (denk aan internetbankieren en belastingaangifte), is het straks mogelijk om online te procederen. Over een paar jaar verlopen alle soorten procedures online en hebben papieren dossiers plaatsgemaakt voor digitale. Het gemak zit erin dat in een online dossier stukken makkelijker en sneller kunnen worden toegevoegd, geraadpleegd en uitgewisseld. Alle stukken zijn direct bij de hand via het scherm.
Uiteraard blijft de zitting, waar de rechter naar partijen luistert, een wezenlijk onderdeel van de procedure.

Digitaal toegang

Alleen particulieren die procederen zonder advocaat of een andere gemachtigde, kunnen dat in de toekomst nog vanaf papier doen, als zij dat willen. Voor de overige partijen, zoals bestuursorganen en bedrijven, wordt online procederen verplicht. Partijen, ook particulieren, krijgen online toegang tot het zaaksdossier: zij kunnen beveiligd inloggen, stukken indienen die meteen in het digitale dossier terechtkomen en zien in welke stadium de procedure zich bevindt. De rechters of raadsheren die de zaak behandelen, zijn ‘eigenaar’ van het dossier en houden de controle.

Nieuwe, eenvoudige procedure

Gemiddeld heeft een burger één keer in zijn leven te maken met rechtspraak. Bijvoorbeeld in geval van scheiding of ontslag. Of als er ruzie is met de buren over het kappen van een boom,  iemand zwaar in de schulden zit, iemand overhoop ligt met de gemeente over een vergunning, of als iemand slachtoffer is van een misdrijf.
In het civiel en bestuursrecht, denk aan burenruzies, ontslagprocedures, geschillen met de gemeente, bestaan nu veel verschillende en omslachtige procedures. Die worden vervangen door nieuwe, eenvoudige en in veel opzichten snellere procedures. Hiervoor wordt de wet op een aantal punten aangepast.
Om online te kunnen procederen, komt op deze website www.rechtspraak.nl een menu waar rechtzoekenden op begrijpelijke wijze doorheen worden geleid. Voor mensen die daarbij hulp nodig hebben, komt er een helpdesk waar medewerkers met kennis van zaken hen kunnen ondersteunen.

Veiligheid

In rechtszaken gaat het om zeer vertrouwelijke informatie die niet in verkeerde handen mag vallen. De Rechtspraak is zich hier zeer van bewust. Pas als het online systeem voldoet aan alle veiligheidseisen, zal het worden ingevoerd. Voordat het zover is, wordt het systeem uitvoerig getest. De invoering zal geleidelijk verlopen.
Zo wordt komende jaren aan een moderne rechtsgang gewerkt die bijdraagt aan een toegankelijke, begrijpelijke en – waar mogelijk – snellere rechtspraak. Zorgvuldigheid en veiligheid staan daarbij centraal.

 

Bron: //www.rechtspraak.nl/Recht-In-Nederland/ThemaDossiers/Modernisering-rechtspraak/Pages/default.aspx